CoC neden yükleme planının parçası olmalı?
Irak’ta ithal ürünlerin standartlara uygunluğunu Planlama Bakanlığı’na bağlı Merkezi Standardizasyon ve Kalite Kontrol Teşkilatı (COSQC) denetler. COSQC’nin güncel olarak ICIGI adıyla anılan ithalat öncesi muayene, test ve belgelendirme programında temel kural şudur: düzenlenmiş ürün içeren her sevkiyat, yüklemeden önce COSQC’nin yetkilendirdiği bir kuruluşun düzenlediği uygunluk sertifikasıyla (CoC) gönderilmelidir.
Sertifika malın ihracat ülkesinde, yükleme öncesinde yapılan değerlendirmeye dayandığı için sonradan tamamlanabilecek bir formalite değildir. Belge incelemesi, gerekiyorsa test ve fiziksel muayene zaman alır; üretim ve yükleme takvimi bu aşamaları hesaba katmadan yapılırsa sevkiyat gecikebilir. Irak sınır kapılarında sertifika, mühürler ve sevkiyat karşılaştırılır; CoC’si olmayan ya da bilgileri uyuşmayan sevkiyatlar gecikme, yaptırım ve iade riskiyle karşılaşabilir.
Sevkiyat öncesi süreç adım adım
Ayrıntılar ürüne ve yetkili kuruluşun uygulamasına göre değişebilir; süreç genellikle şu adımlardan oluşur:
Kapsamı ve şartları belirleyin
Sevkiyattaki her ürünün GTİP (HS) koduna göre düzenlenmiş ürünler listesinde olup olmadığını ve hangi Irak standartlarının (IQS) veya teknik şartların uygulanacağını tespit edin. COSQC ürün standartları listesini dönem dönem güncellediği için önceki sevkiyatlardaki bilgilere dayanmak yerine güncel durumu kontrol edin.
Başvuru dosyasını hazırlayın
Proforma fatura, ürün bilgileri ve uygunluk kanıtlarıyla birlikte sertifika başvurusunu yetkili kuruluşa iletin. Dosyadaki ürün tanımlarının, miktarların ve tarafların bilgilerinin sevk edilecek malla birebir örtüşmesine özen gösterin.
Kanıtların değerlendirilmesini bekleyin
Yetkili kuruluş, test raporlarını ve diğer belgeleri Irak standartlarına göre inceler. Kabul edilebilir bir test raporu yoksa numune alınarak laboratuvar testi yapılır; bu da takvime ek süre ekler.
Fiziksel muayeneyi planlayın
Mal hazır olduğunda yetkili kuruluşun muayene personeli ihracat ülkesinde ürünleri, işaretlemeyi, etiketlemeyi ve miktarları kontrol eder. Muayene sırasında malın eksiksiz, ambalajlı ve erişilebilir olması süreci hızlandırır.
Yükleme ve mühürleme
Muayene edilen mal konteynere yüklenir ve yetkili kuruluşun uygulamasına göre mühür uygulanabilir. Muayeneden sonra sevkiyata ürün eklenmesi veya değiştirilmesi, sertifikadaki bilgilerle uyumu bozar.
CoC ve sınırda doğrulama
Değerlendirme olumlu sonuçlanırsa sevkiyata ait CoC düzenlenir. Mal Irak’a ulaştığında sınır kapısında sertifikanın geçerliliği, mühürler ve sevkiyatın sertifikadaki bilgilerle uyumu kontrol edilir ve bilgileri eşleşen sevkiyatlar için serbest bırakma işlemleri yürütülür.
Başvuru dosyasında neler bulunmalı?
İstenen belgeler ürüne göre değişir. Yetkili kuruluşların yayımladığı bilgilere göre bir başvuru dosyasında genellikle şunlar yer alır:
- Proforma fatura veya ticari fatura ve varsa akreditif bilgileri
- Ürün bilgi föyleri ve üretime ilişkin bilgiler
- Test raporları gibi uygunluk kanıtları
- Gıda ve benzeri ürünlerde gerektiğinde helal, sağlık veya bitki sağlığı ve serbest satış sertifikaları
- Nakliye belgeleri ve menşe bilgileri
Sınırda gecikmeye yol açan sık belge hataları
- Fatura ile mal arasındaki farklar: faturadaki ürün tanımı, model veya miktar ile muayene edilen ya da sevk edilen malın uyuşmaması, sertifikadaki bilgilerle sevkiyat arasında tutarsızlık yaratır.
- Hatalı veya eksik GTİP kodu: yanlış kod, ürünün kapsamının ve uygulanacak standardın hatalı belirlenmesine yol açabilir.
- Ürünü kapsamayan test raporu: farklı bir model, eski bir standart sürümü veya ürünün yalnızca bir bölümü için düzenlenmiş raporlar kabul edilmeyebilir ve numune testi gerektirebilir.
- Muayeneden sonra yapılan değişiklikler: muayene edilen partiye son anda ürün eklemek veya bir kısmını değiştirmek, sertifika ile sevkiyatın uyumunu bozar.
- Etiket ve ambalaj tutarsızlıkları: ambalajdaki ürün adı, marka veya model bilgilerinin belgelerle örtüşmemesi muayenede sorun çıkarır.
- Taraf bilgilerinin farklı yazılması: ihracatçı ve ithalatçı unvanlarının fatura, başvuru ve nakliye belgelerinde farklı biçimlerde yer alması doğrulamayı zorlaştırır.
- Son dakika başvurusu: test veya muayene gerektiren bir sevkiyatta başvurunun yükleme tarihine çok yakın yapılması, gemi veya araç planını kaçırma riskini artırır.
Faturadan etikete: tutarlılık neden bu kadar önemli?
Sevkiyat öncesi doğrulamanın mantığı, ihracat ülkesinde değerlendirilen malın Irak’a ulaşan malla aynı olduğunu güvence altına almaktır. Sınırdaki kontrol de bu nedenle büyük ölçüde karşılaştırmaya dayanır: sertifikadaki bilgiler, mühürler ve sevkiyatın kendisi. Bu zincirin herhangi bir halkasındaki tutarsızlık, ürün aslında uygun olsa bile gecikmeye yol açabilir.
Pratikte en etkili önlem, sevkiyat için tek bir ana ürün listesi oluşturup fatura, ambalaj listesi, etiketler, test raporları ve başvuru formunu bu listeden türetmektir. Satış, üretim ve lojistik ekipleri arasında muayene tarihinden sonra değişiklik yapılmaması konusunda net bir kural koymak da sık karşılaşılan sorunların önemli bir bölümünü önler. Düzenli olarak Irak’a sevkiyat yapıyorsanız, bazı yetkili kuruluşların sunduğu ürün kaydı gibi seçeneklerin sonraki sevkiyatlarda değerlendirmeyi kolaylaştırıp kolaylaştırmayacağını da sorun.
Varış noktasını baştan netleştirin: Kürdistan Bölgesi
Irak Kürdistan Bölgesi’ne yapılan ithalatta da düzenlenmiş ürünler için uygunluk sertifikası istenir. Bölgede standardizasyon ve kalite kontrol konularında Kürdistan Standardizasyon ve Kalite Kontrol İdaresi (KSQCA) görev yapar ve bölgeye yönelik sevkiyat bazlı uygulamalar ile bu uygulamalarda yetkili kuruluşlar federal programdan farklı olabilir. Malın hangi sınır kapısından ve hangi bölgeye gireceğini başvurudan önce netleştirin; güncel şartlar başvuruda teyit edilir.
Başvurunuzu nasıl başlatırsınız?
Irak’a sorunsuz bir sevkiyatın anahtarı, kapsamın ve belge ihtiyacının üretim ve yükleme planından önce netleşmesidir. Ürün listeniz, GTİP kodlarınız, varış noktanız ve mevcut test raporlarınız hazırsa süreç çok daha öngörülebilir ilerler.
HENA CoC düzenlemez, muayene veya test yapmaz; bunlar COSQC’nin yetkilendirdiği kuruluşun sorumluluğundadır. Biz süreç danışmanlığı ve koordinasyon desteği veririz: kapsamı ve uygulanacak şartları netleştirir, başvuru dosyanızı ve belgeler arasındaki tutarlılığı birlikte gözden geçirir, muayene ve yükleme takvimini planlamanıza yardımcı olur ve süreci tek muhatap olarak takip ederiz. Ayrıntılar için Irak uygunluk sertifikası (CoC) sayfamızı inceleyebilir, sevkiyatınız için teklif alabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Muayeneden sonra sevkiyata ürün ekleyebilir miyim?
Sertifika, değerlendirilen ve muayene edilen sevkiyatı yansıtır. Muayeneden sonra ürün eklemek veya bir kısmını değiştirmek sertifikadaki bilgilerle sevkiyat arasında uyumsuzluk yaratır ve sınırda sorun çıkarabilir. Değişiklik kaçınılmazsa bunu yüklemeden önce yetkili kuruluşa bildirmeniz gerekir; yeniden değerlendirme veya muayene gerekip gerekmediğine kuruluş karar verir.
Test raporum yoksa CoC alabilir miyim?
Evet, ancak süreç uzayabilir. Kabul edilebilir bir test raporu bulunmadığında yetkili kuruluş numune alarak laboratuvar testi yaptırır. Mevcut raporlarınız varsa hangi model ve standart sürümü için düzenlendiklerini başvuruda belirtmeniz, kabul edilip edilemeyeceklerinin erken değerlendirilmesini sağlar.
CoC’yi HENA mı düzenliyor?
Hayır. Uygunluk sertifikasını, COSQC’nin programda yetkilendirdiği kuruluş düzenler; muayene ve testler de bu kuruluşun sorumluluğundadır. HENA bir danışmanlık firması olarak başvuru dosyanızın hazırlanmasında ve sürecin koordinasyonunda size destek verir, süreci tek muhatap olarak takip eder.