SABER akışında kim ne yapar?
SABER sürecinde birden fazla taraf rol alır ve sorunların önemli bir kısmı rollerin baştan netleşmemesinden kaynaklanır. Suudi Arabistan’daki ithalatçı veya yerel üretici SABER hesabının sahibidir; ürün kayıtlarını oluşturur ve sertifika taleplerini bu hesaptan başlatır. Türkiye’deki üretici veya ihracatçı ise ürün bilgilerini, test raporlarını, teknik dokümantasyonu ve etiket bilgilerini sağlar.
SASO’nun kabul ettiği uygunluk değerlendirme kuruluşu, teknik düzenleme kapsamındaki ürünleri değerlendirir ve sertifikaları SABER üzerinden düzenler. SASO teknik düzenlemeleri yayımlar ve sistemi yönetir; gümrük işlemleri ise SABER ile entegre çalışan FASAH platformunda yürütülür ve sertifikalar gümrük beyannamesi sırasında elektronik olarak doğrulanır.
İlk soru: ürününüz düzenlenmiş mi?
SABER’da izlenecek yol, ürünün bir SASO teknik düzenlemesinin kapsamına girip girmediğine bağlıdır. Bir teknik düzenlemenin kapsamındaki düzenlenmiş ürünlerde, sevkiyat sertifikasından önce SASO’nun kabul ettiği bir kuruluşun düzenlediği Ürün Uygunluk Sertifikası (PCoC) gerekir. Hiçbir teknik düzenlemenin kapsamına girmeyen düzenlenmemiş ürünler ise ithalatçının öz beyanıyla kaydedilir.
Ürünün statüsü; ürün tanımı, kullanım amacı ve GTİP (HS) kodu birlikte değerlendirilerek belirlenir. Aynı tarife pozisyonunda farklı statüde ürünler bulunabileceğinden yalnızca koda bakarak karar vermek yanıltıcı olabilir. Gıda, kozmetik, ilaç ve tıbbi cihazlar gibi Suudi Gıda ve İlaç Kurumu’nun (SFDA) düzenlediği ürünler ise SASO teknik düzenlemelerinin değil, SFDA’nın kendi mevzuatının ve sistemlerinin kapsamındadır.
Düzenlenmiş ürünlerde PCoC’den SCoC’ye
Teknik düzenlemeyi belirleyin
Ürünün tabi olduğu SASO teknik düzenlemesini ve bu düzenlemenin atıf yaptığı standartları, etiketleme şartlarını ve istenen kanıtları netleştirin.
Ürünü SABER’a kaydedin
Suudi ithalatçı veya yerel üretici, SABER hesabında ürünü tanımlar ve ilgili teknik düzenlemeyi seçer. Ürün bilgilerinin üreticiden alınan dokümantasyonla tutarlı olması sonraki adımlarda düzeltme ihtiyacını azaltır.
PCoC talebini başlatın
Talep, SASO’nun kabul ettiği bir uygunluk değerlendirme kuruluşuna yönlendirilir. Kuruluş test raporlarını, teknik dokümantasyonu ve düzenlemenin öngördüğü diğer kanıtları inceler; gerekirse ek bilgi, test veya değerlendirme ister.
PCoC düzenlenir
Değerlendirme olumlu sonuçlanırsa kuruluş PCoC’yi SABER üzerinden düzenler. Sertifika belirli bir süre için geçerlidir ve bu süre sertifikada belirtilir.
Her sevkiyat için SCoC talep edin
Sevkiyat hazırlandığında fatura gibi sevkiyat bilgileriyle SABER üzerinden SCoC talep edilir. SCoC geçerli PCoC’ye dayanır; sevkiyattaki ürünlerin sertifikalı ürünlerle eşleşmesi gerekir.
Gümrükte doğrulama
Gümrük beyannamesi sırasında SCoC, SABER ile FASAH arasındaki entegrasyon sayesinde elektronik olarak doğrulanır.
Düzenlenmemiş ürünler ve 1 Ekim 2025 değişikliği
SASO’nun Ağustos 2025’te yaptığı duyuruya göre 1 Ekim 2025’ten itibaren, gümrük beyannamesinden önce sevkiyat sertifikası düzenlenmesi teknik düzenlemeye tabi olsun ya da olmasın tüm ithal ürünler için zorunlu hâle geldi. Daha önce bu şart yalnızca teknik düzenleme kapsamındaki ürünlere uygulanıyordu. Düzenlenmemiş ürünler için pratik sonuçları şunlardır:
- Ürün, ithalatçının öz beyanıyla SABER’a kaydedilmelidir; kayıt bilgilerinin ürün ve fatura bilgileriyle tutarlı olması gerekir.
- Her sevkiyat için SABER üzerinden sevkiyat sertifikası alınmalıdır; öz beyan kaydı tek başına gümrük beyannamesi için yeterli değildir.
- Bir ürünü “düzenlenmemiş” olarak kaydetmek, yalnızca ürün gerçekten hiçbir teknik düzenlemenin kapsamında değilse doğrudur; yanlış sınıflandırma gümrükte gecikmeye yol açabilir.
- Uygulama ayrıntıları değişebildiğinden sevkiyat planlamasından önce SASO ve SABER’ın güncel duyurularını kontrol edin.
PCoC talebinden önce hazırlanacaklar
- Ürün tanımı: ürün adı, marka, model veya tip numaraları, kullanım amacı ve GTİP (HS) kodu.
- Test raporları: teknik düzenlemenin atıf yaptığı standartlara göre hazırlanmış güncel raporlar; raporların kabul edilip edilmeyeceği sertifikayı düzenleyecek kuruluşun değerlendirmesiyle netleşir.
- Teknik dokümantasyon: ürün fotoğrafları, teknik özellikler, kullanım kılavuzu ve düzenlemenin istediği diğer belgeler.
- Etiket bilgileri: düzenlemenin öngördüğü işaretleme ve etiketleme bilgileri; Arapça bilgi şartlarına özellikle dikkat edin.
- Tedarikçi bilgileri: Suudi ithalatçıya ilişkin bilgiler. Bazı teknik düzenlemeler, tedarikçinin (ithalatçı veya yerel üretici) bilgilerinin ürün etiketinde yer almasını da isteyebilir; ürününüz için güncel şartı başvuruda teyit edin.
- Üretim bilgileri: bazı düzenlemeler test raporlarının yanında fabrika değerlendirmesi gibi ek adımlar öngörebilir.
Zamanlama: sevkiyattan geriye doğru planlayın
SABER’da belgeler birbirine bağlı olduğundan planlamayı sevkiyat tarihinden geriye doğru yapmak en güvenli yaklaşımdır. Düzenlenmiş ürünlerde SCoC ancak geçerli bir PCoC’ye dayanarak alınabilir; PCoC ise uygunluk değerlendirme kuruluşunun incelemesi, olası ek bilgi talepleri ve gerekirse yeni testler nedeniyle zaman alabilir. Gümrük beyannamesinden önce sevkiyat sertifikasının hazır olması gerektiği için, ürün yola çıkmadan önce PCoC’nin tamamlanmış olması sonraki adımları rahatlatır.
İlk sevkiyattan önce teknik düzenlemeyi, ithalatçının SABER hesabını ve test raporlarının yeterliliğini netleştirin. Düzenli sevkiyatlarda ise PCoC’nin geçerlilik bitiş tarihini takvime ekleyin, yeni modelleri sertifika kapsamına almayı sevkiyat planından önce değerlendirin ve her sevkiyatta fatura, model ve miktar bilgilerinin SABER kayıtlarıyla tutarlı olduğunu kontrol edin.
Sık yapılan hatalar
- Rolleri geç netleştirmek: SABER hesabı ithalatçıdadır; kimin hangi bilgiyi ne zaman sağlayacağı ithalatçıyla baştan kararlaştırılmazsa süreç uzar.
- PCoC ile SCoC’yi karıştırmak: PCoC ürün düzeyinde bir sertifikadır, SCoC ise her sevkiyat için ayrıca alınır. Geçerli bir PCoC olması SCoC ihtiyacını ortadan kaldırmaz.
- Model uyumsuzlukları: sevkiyattaki ürünlerin model bilgileri sertifikadaki bilgilerle uyuşmazsa SCoC aşamasında sorun çıkabilir.
- Geçerlilik süresini izlememek: PCoC’nin süresi dolmadan yenileme planlanmazsa sevkiyatlar aksayabilir.
- SFDA ürünlerini SABER’da aramak: gıda, kozmetik ve tıbbi cihaz gibi ürünlerde süreç SFDA’nın sistemleri üzerinden yürür.
Sertifikayı kim düzenler ve nasıl başlarsınız?
PCoC’yi SASO’nun kabul ettiği uygunluk değerlendirme kuruluşları düzenler. HENA belge düzenlemez; süreç danışmanlığı ve koordinasyon desteği verir: uygulanacak teknik düzenlemeyi ve sertifika türünü netleştirir, gereken bilgi ve belge listesini hazırlamanıza yardımcı olur, ithalatçınızla iş bölümünü planlar ve süreci tek muhatap olarak takip ederiz. Belge, yetkili kuruluş tarafından ve onun adıyla düzenlenir.
Ürününüzün statüsünü, ithalatçınızın rolünü ve PCoC için gereken kanıtları sevkiyattan önce netleştirmek, gümrük aşamasındaki sürprizleri azaltır. Hizmet kapsamını SASO ve SABER sertifikaları sayfamızda, diğer ülke programlarını uluslararası belgelendirme danışmanlığı sayfamızda inceleyebilir, ürününüz için teklif alabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Bir PCoC ile birden fazla sevkiyat yapılabilir mi?
Evet. PCoC ürün düzeyinde düzenlenir ve geçerli olduğu sürece aynı ürünün farklı sevkiyatlarında kullanılabilir. Ancak her sevkiyat için SABER üzerinden ayrıca bir Sevkiyat Uygunluk Sertifikası (SCoC) alınması gerekir.
Ürünüm düzenlenmemişse sertifika gerekir mi?
Hiçbir SASO teknik düzenlemesinin kapsamına girmeyen ürünlerde PCoC gerekmez; ürün ithalatçının öz beyanıyla SABER’a kaydedilir. SASO’nun duyurusuna göre 1 Ekim 2025’ten itibaren bu ürünlerde de gümrük beyannamesinden önce her sevkiyat için sevkiyat sertifikası düzenlenmesi gerekmektedir.
Mevcut test raporlarım PCoC için kullanılabilir mi?
Duruma bağlıdır. Raporların ilgili teknik düzenlemenin atıf yaptığı standartları kapsaması, güncel olması ve ürünün sertifikalandırılacak modelleriyle eşleşmesi gerekir; kabul edilip edilmeyeceğine sertifikayı düzenleyecek kuruluş karar verir. CE işareti veya AB uygunluk beyanı tek başına PCoC’nin yerini tutmaz.